Als je genderteams vraagt naar de mogelijkheden voor genitale operaties, dan krijg je informatie over de meta en de fallo. Maar er zijn ook andere mogelijkheden, zoals een labiaplastiek. In dit interview vertelt James waarom hij koos voor deze optie en wat dit hem bracht.

Al lang voordat James zich realiseerde dat hij trans is, wilde hij al van de kleine vulvalippen af. Hij realiseerde zich niet dat dit kwam door genderdysforie, omdat hij nog geen woorden voor dat gevoel had. Daarbij kwam hij in feministische kringen en daar kreeg hij de boodschap: ‘Dat is zelfhaat door onze patriarchische samenleving.’ Het duurde dus een aantal jaren voordat het besef groeide dat dit écht zijn wens was.

Testosteron

We gaan een aantal jaren vooruit. James gebruikt ongeveer een jaar testosteron. Niet alleen Mr C is gegroeid, maar tot zijn schrik ook de vulvalippen. “Ik wist dat Mr C zou gaan groeien, want dat was me door het genderteam en vanuit de trans community verteld. Maar ik was er niet op voorbereid dat de kleine vulvalippen ook zouden groeien. Niemand had me daarop voorbereid!”

Door de testosteron groeit Mr C, zodat die meer uit het lichaam komt. Daardoor groeien de twee bandjes onderaan de schacht van Mr C ook, en die gaan over in de kleine vulvalippen. De vulvalippen groeien door de testosteron ook, waardoor ze meer aanwezig worden. Als je kleine vulvalippen buiten de grote vulvalippen komen, kan dat heel vervelend aanvoelen. Daarnaast was bij James de kap van Mr C ook lelijk gegroeid, waardoor die er niet als een micropenis uitzag, maar aan de zijkanten heel plat was geworden. Dat was al begonnen voor de start van de testosteron, maar werd door de hormonen een heel stuk zichtbaarder.

James vertelt: “Ik kreeg hier veel genderdysforie van, en ik voelde de vulvalippen de hele dag. Bij het zitten, bij fietsen, altijd en overal. Ik werd er wanhopig van: zou dit mijn hele leven zo blijven?” Daarom is hij de mogelijkheden van plastische chirurgie gaan uitzoeken. Het vinden van een kliniek die labiaplastiek aanbiedt, bleek niet moeilijk. Dat kan bij bijna elke kliniek voor plastische chirurgie. Maar overal liep James tegen een muur op: zodra bleek dat hij transgender is, kreeg hij ‘nee’ te horen.

Boerhaave Kliniek

Uiteindelijk kwam James bij Boerhaave Kliniek in Amsterdam en daar wilden ze hem wel helpen. “De intake was prettig,” vertelt James. “Ik kreeg goede voorlichting en de sfeer was relaxt. Bij de intake zijn ook meteen foto’s gemaakt. Omdat ze bij deze kliniek ervaring hebben met (en dus kennis hebben over) trans mensen, hoefde ik de basis niet meer uit te leggen, want die was bekend. Sowieso was het een prettige kliniek. Ik ben nooit misgenderd en ik werd met respect behandeld. Het was gewoon fijn.”

Plastisch chirurg drs. Shai Fortuin legde uit zichzelf uit dat het weefsel van de kleine vulvalippen gebruikt kan worden voor andere operaties, zoals de meta. Dus als James zou kiezen voor de labiaplastiek, dan zou hij bruikbaar weefsel weggooien voor de toekomst. Dat vond hij prima, want hij wilde toch geen meta. Hij vond het wel heel goed dat dit besproken werd in de voorlichting.

Er was één struikelblok: Boerhaave Kliniek wilde een brief met akkoord van het genderteam van het A-UMC, maar dat doet het genderteam niet. Gelukkig liep James parallel ook bij een ander team, dat bereid was om een brief te schrijven dat de operatie akkoord was en naar verwachting bij zou dragen aan zijn psychisch welbevinden. Dat was gelukkig voldoende om verder te kunnen.
James: “Deze vraag is natuurlijk discriminatie, want cis vrouwen hoeven ook geen brief van een psycholoog mee te nemen. Maar Boerhaave nam de positie in dat transzorg complexe zorg zou zijn. Ik hoop dat dit verschil tussen patiëntengroepen stopt. Want ik vind het mentaal slopend om steeds weer mijn hulpvraag te moeten bewijzen.”

Een ander punt was dat James merkte dat er nog weinig kennis was over het totale genderspectrum en neurodivergentie (autisme). Maar zei er meteen bij: “Ik ben alweer een paar jaar geleden geopereerd. Ik ga ervan uit dat dit inmiddels beter zal zijn.”

Operatie

De wachttijd was heel kort: enkele weken. De ingreep wordt gedaan onder plaatselijke verdoving, dus je blijft zelf gewoon wakker. (Tenzij je dat echt niet wilt.)

Op de dag van de ingreep kreeg James in de wachtkamer een verdovende crème, die hij zelf in de toiletruimte mocht smeren op het operatiegebied. Daarna moest hij even wachten tot het goed ingewerkt was. Vervolgens werd hij naar de uitslaapkamer gebracht, waar hij zich kon omkleden in zo’n papieren operatiehesje. Ook kreeg hij warme sokken van de kliniek. “Dat was erg fijn, want het is erg koud in de operatiekamer!”

In de operatiekamer kreeg hij nog een plaatselijke verdoving (injectie) bovenop de crème, zodat hij echt niets zou voelen. De benen worden vastgebonden aan de operatietafel, wat niet van tevoren was aangekondigd, maar ook niet heel erg voelde. De plastisch chirurg heeft bij James twee dingen gedaan. Als eerste heeft hij de kleine vulvalippen verwijderd. Omdat de anatomie bij trans mannen (door de testosteron) net wat anders in elkaar zit dan bij cis vrouwen, is voor deze ingreep wel echt specialistische kennis nodig. Het is dus goed om een plastisch chirurg te hebben die ervaring met trans mannen heeft. Als tweede heeft de chirurg, met een kleine ingreep, de kap van Mr C bijgewerkt om de zijkanten mooier te maken, waardoor het hele plaatje er meer uitziet als een penis.

De operatie zelf duurde ongeveer drie kwartier. James: “Ik mocht mijn e-reader erbij houden, zodat ik lekker kon lezen, terwijl de chirurg bezig was. Na de operatie lagen ze op een schaaltje: twee kleine flapjes. Ik mocht ze nog even bekijken en zei tegen de zuster: ‘Ik zal ze niet missen.’” De ingreep gebeurt poliklinisch, dus James mocht snel na de ingreep alweer naar huis.

Herstel

Ook voor deze relatief kleine ingreep geldt een hersteltijd van zes weken. James: “De eerste dagen bloedt het best veel, want het is natuurlijk weefsel dat supergoed doorbloed is. Ik kan daarom zwangerschapsverband aanraden. Eigenlijk had ik een week (bed)rust moeten nemen, maar ik ben te snel weer dingen gaan doen.

Door omstandigheden zat ik bijvoorbeeld al snel weer op mijn werk. Geen goed idee! Ik denk dat het daardoor komt dat de hechtingen deels los zijn gegaan, en daar had ik best even paniek over. Er kwam een kloof in het weefsel van de kap van een centimeter breed. Gelukkig was de kliniek ook ‘s avonds laat bereikbaar en kun je dus ook buiten kantoortijden praten met iemand die kennis van zaken heeft. Bij grote spoed kan je zelfs in de avond langsgaan. Dat laatste was gelukkig niet nodig: het bleek dat hechtingen wel vaker losgaan waardoor weefsel verschuift, en dat is eigenlijk helemaal geen ramp. De huid komt vanzelf weer bij elkaar.”

Door de losgeraakte hechtingen had James een kleine correctie nodig, zonder extra kosten. “Uiteindelijk is alles goed genezen. Er is nu geen litteken meer te zien, tenzij je echt met een vergrootglas gaat kijken!”

Resultaat

“Ik ben heel tevreden over het resultaat!” grijnst James. “Ik heb een paar kleine plekjes met verhard littekenweefsel, maar daar heb ik totaal geen last van. Deze operatie was een belangrijk begin van een nieuwe fase in mijn leven. Ik weet niet of ik mentaal zo stabiel had kunnen worden zonder deze ingreep.”

En, ook belangrijk, hoe is het effect op het seksuele gevoel? “De seks is nu veel beter, want mijn genitaliën zien er nu meer uit hoe het bij mij past. De littekens zijn geen enkel probleem.

Ik heb wel een mooie ervaring: ik heb ooit seks gehad met iemand die serieus eerst niet doorhad dat ik trans ben, en die dacht dat ik een micropenis heb. Want nu die kleine vulvalippen er niet meer zijn, lijkt het geheel veel minder op een vulva.”

Er is één mogelijk nadeel van deze ingreep. Op dit moment is een zogenaamde triangle piercing (een piercing onder Mr C) populair bij trans mannen. Maar piercings gaan meestal niet goed samen met littekenweefsel, waardoor een triangle door deze operatie onmogelijk kan worden.

Kosten

James heeft in 2020 ongeveer 1.300 euro betaald voor deze operatie. Dit werd niet vergoed door de zorgverzekering, en dit heeft hij dus zelf betaald. “En dat was het meer dan waard!” vindt James.

De naam ‘James’ is een pseudoniem. De echte naam van deze trans man is bekend bij Stichting Transman.